Κλάδος Δεινοσαύρια (Dinosauria)
Τα Δεινοσαύρια εἰσὶ κλάδος ἐρπετῶν ὃς πρῶτον ἐφάνη κατά το ὄψιμον Τριαδικόν, πλείω ἢ διακοσίων τριάκοντα ἑκατομμυρίων ἐτῶν πρὸ τοῦ νῦν. Ὅπερ μᾶλλον διαφέρει τοὺς δεινοσαύρους ἀπὸ τῶν συγγενεστάτων ἐρπετῶν, ἐστίν ἡ ὀρθία τοῦ σώματος στάσις· οὐ γὰρ ὥσπερ οἱ κροκόδειλοι καὶ τὰ ἄλλα ἑρπόμενα πλαγίως ἀναπετάννυνται, ἀλλ’ εὐθὺς ὑπὸ τὸ σῶμα τὰ σκέλη τεθειμένα ἔχουσι, ὥστε βαδίζειν καὶ τρέχειν εὐμαρέστερον αὐτοῖς εἴη. Ἔτι δε και κοινά τοῦ σκελετοῦ γνωρίσματα ἔχουσιν, οἷον τῆς τοῦ ἰσχίου κοτύλης το ἀνοικτόν καὶ εἰδικευμένα τῶν ἄκρων ὀστέα, οἵα ἐς βίον ἐνεργὸν αὐτούς συνετήρει.
Οἱ δεινόσαυροι ταχέως διεσπάρησαν εἰς ποικίλα εἴδη θαυμαστῆς ποικιλίας· ἀπὸ τῶν μακροτραχήλων σαυροπόδων καὶ τῶν κερατοψίων, μέχρι τῶν ταχέων θηρευτῶν οἷον ὁ Βελοκιράπτωρ. Καίπερ ἡ παλαιὰ διαίρεσις τοὺς δεινοσαύρους διῄρει εἰς τοὺς Σαυρισχίους καὶ Ὀρνιθισχύους, νεώτεραί τινες σκέψεις τὴν διαίρεσιν ἀμφισβητοῦσιν, καὶ ἔτι περὶ τούτου ἡ διαμάχη μένει.
Ἐπί ἔτη πλείω ἢ ἑξήκοντα καὶ ἑκατὸν ἑκατομμυρίων, οἱ δεινόσαυροι τὰ πλεῖστα ἐπὶ τῆς γῆς οἰκήματα ἐκράτουν. Εἶτα δὲ, τῷ τέλει τοῦ Κρητιδικοῦ, καταστροφὴ μεγάλη ἐγένετο, ἴσως ὑπ’ ἀστεροειδοῦς προσβολῆς, πάντας τοὺς μὴ-ὄρνιθας δεινοσαύρους ἠφάνισε. Μόνον δὲ τῶν ὀρνίθων τα εἴδη ἐπέζησαν, φέροντα μέχρι τοῦ νῦν τὴν τῶν Δεινοσαυρίων κληρονομίαν.
Μὴ δεῖ νομίζειν τοὺς δεινοσαύρους ὁμοίους εἶναι τοῖς πτεροσαύροις, τοῖς ἰπταμένοις ἐρπετοῖς τῆς αὐτῆς ἐποχῆς, οὐδὲ τοῖς κροκοδείλοις· πλὴν ὅμως πάντες ἀπὸ τοῦ αὐτοῦ ἀρχοσαύρου προγόνου ἐκγεγόνασι.